Hoop,  Inspiratie,  Moedige Mama's,  Veerkracht

Crisismodus – je bent sterker dan je denkt.

Dag vier. Het is vandaag de vierde dag dat het thuis zowel huis, als school als kantoor is. De vierde dag sinds we de omslag moesten maken naar een hele andere manier van leven, zonder dat we weten hoe lang het gaat duren. Het internet stroomt vol met allerlei praktische tips over thuis onderwijs geven, planningen maken, thuiswerken en zorgen dat niemand tegen de muren oploopt of elkaar in de haren vliegt. Of als dat toch gebeurt: hoe je het dan weer goed kunt maken…

Ook wij hebben als gezin (nou ja, vooral het management van dit gezin) de koppen bijelkaar gestoken. Hoe gaan we de komende tijd aanvliegen? Wat vinden we belangrijk? Wat laten we even liggen? En ergens tijdens dat gesprek klikte het ineens bij me: “Dit gevoel ken ik ergens van. We zijn weer terug in crisismodus.” Het voelt een beetje beangstigend, maar ook gek vertrouwd. Want ook als zijn alle omstandigheden anders: crisis hebben we als gezin eerder meegemaakt. 

Ik durf te wedden dat wij niet het enige gezin zijn dat weleens een heftige periode heeft meegemaakt waar alles op zijn kop stond. Bij ons gebeurde dat bijvoorbeeld toen Evi, onze oudste, werd geboren. Als je ons verhaal een beetje kent, weet je hoe dat was. Zij was prematuur en ziek, ik was zelf ziek en alles zag er van de ene op de andere dag anders uit. We leefden eerst met het uur, daarna met de dag, zonder te weten hoe lang deze crisis zou gaan duren. Het bleek lang te zijn: een paar jaar ziekenhuis in en uit, onzekerheid over werk en inkomen, over onze eigen gezondheid en veerkracht. 

Crisis was ons nieuwe normaal. En we bleken daar best goed in. Crisis zorgt ervoor dat je leeft op adrenaline – je kunt ineens dingen die je eerder nooit voor mogelijk hield. Je bent flexibel, rekt je grenzen op. Alleen het probleem? Het is niet vol te houden. Niet zonder daar ooit de prijs voor te moeten betalen. 

Toch was het goed om ons er heel bewust van te zijn dat dit onze realiteit was. In crisistijd gelden er andere regels, en soms heb je dan ineens je prioriteiten heel helder op een rijtje. Pas toen na een paar jaar de rust weerkeerde en we een goed werkend ritme voor ons gezin probeerden te vinden, konden we bewust afscheid nemen van de crisismodus: dankjewel, je hebt ons goed gediend, nu gaan we opnieuw op zoek naar ons nieuwe normaal. 

De komende dagen – weken – maanden zijn een heel ander soort crisis natuurlijk. Dit treft iedereen. Dit treft alle aspecten van onze samenleving. En toch merk ik dat ik er veel aan heb om een aantal van de ‘key learnings’ (om even deftig te doen) uit zo’n heftige periode ook nu toe te passen. Het klinkt misschien gek, maar als managementteam hebben we echt afspraken met elkaar gemaakt. Wie weet, heb jij er ook wat aan. 

Accepteer de crisis.

Het is heftig. Het is eng. Het is moeilijk. Je kan wel heel hard willen dat het niet zo is, of keihard positief denken, maar dat gaat aan de realiteit helaas niks veranderen. Plus, weet je hoeveel energie het kost om te vechten tegen de harde werkelijkheid? Die energie heb ik juist nodig om de dag door te komen. Accepteren is niet hetzelfde als zeggen dat het allemaal wel ok is. Het is net als in improvisatietheater: je rol spelen in de scene die je toebedeeld krijgt. Anders loop je vast. 

Ken jezelf.

Weet je wat zo handig is aan ervaring met crisis? Ik weet van mezelf wel een beetje hoe ik met stress omga. Mijn strategie? Actie! Is overigens niet altijd handig hoor, maar ik merk al heel snel dat ik aan het regelen en organiseren ga. Coping heet dat. Omdat ik dit van mezelf weet, kan ik inmiddels wat sneller een stapje terug doen en bedenken: “Is dit nu echt nodig? Of doe ik dit omdat ik me geen raad weet met mijn emoties? Wat heb ik eigenlijk nodig op dit moment?” En dan lukt het om even adem te halen. 

Emoties mogen er zijn.

Ik vind emoties moeilijk. Vooral omdat ik er zoveel heb. De laatste dagen probeert angst het regelmatig te winnen van mijn gezonde verstand. Soms ben ik gefrustreerd, of gewoon even verdrietig. En weet je? Dat mag! Probeer het niet te verbergen of je ‘groot te houden’. Heeft niemand wat aan. Zie je gevoelens als signalen: ze proberen je iets te vertellen. Soms is dat heel fijn, soms juist niet. Maar wees er alsjeblieft eerlijk over, schaam je niet. Emoties zijn gezond en hoe meer je ze herkent en de ruimte geeft, hoe beter je ermee om kunt gaan. En ja, dat is makkelijker gezegd dan gedaan – dus geef jezelf de tijd.

Heb geduld. Met jezelf en met elkaar.  

Ja. We zijn een managementteam. Werknemer, meester en juf. Er is van alles te regelen en te organiseren. Maar we zijn ook gewoon mensen. We hebben onze eigen gevoelens, verlangens, karakters. Ook nu. Ik weet dat ik soms best angstig kan zijn. Mijn man weet dat hij soms best gefrustreerd kan zijn. Dat is nu eenmaal zo. Je kunt natuurlijk proberen om grootse doelen voor jezelf te stellen om het nu he-le-maal anders te doen, alleen de kans dat dat lukt is vrij klein. Dus we proberen geduld te hebben. Te begrijpen. Te vergeven. Van elkaar te leren. Tegen elkaar aan te leunen. 

Wees flexibel.

Hahahahahaha! Flexibel. Ik. Je zou me eens moeten zien in de yogales. Als ik iets NIET ben is het buigzaam. Maar ik oefen. Ik weet nog dat iemand in zo’n bizarre ziekenhuisperiode eens tegen me zei: “Je wordt van al die onverwachte dingen zeker wel heel flexibel?” Nee dus. Dat zit gewoon niet in me: ik hou van routine en een surprise party is mijn ergste nachtmerrie. Maar flexibel zijn is als spieren die je kunt oefenen. Zowel bij de yogales als in je hoofd. Dit is je kans. Hoe stom ook. Grijp hem.

Wees mild.

Naar anderen. Naar jezelf. Dit is niet de tijd voor hoge verwachtingen of perfectionisme. Er is geen jury en er komt geen examen. Je bent geliefd zoals je bent. Ook als het allemaal even niet lukt. 

Je bent sterker dan je denkt.

Veerkracht is een wonderlijk iets. Ik begrijp niet precies hoe het werkt, maar soms kun je, als je even geen uitweg weet, krachten in jezelf aanboren waarvan je het bestaan niet kende. Voorbeeld? Ik zit zelf middenin een coachingstraject voor werkende moeders – ik heb hulp ingeroepen om mijn (zorgintensieve) moederschap en werkende bestaan wat beter in balans te brengen, te bedenken wat ik nodig heb om dat vol te kunnen houden. Want ik vind het soms echt retezwaar. Dus ik heb allemaal doelen en opdrachten om aan te werken. En het gekke? Juist nu het echt lastig wordt, merk ik dat het me lukt. Wees trots op jezelf, bemoedig elkaar. 

Het gaat voorbij

Ik weet niet wanneer, ik hoop al heel snel, ik ben bang van niet. Maar ooit gaat dit voorbij. Dan zullen we langzaam maar zeker allemaal de balans moeten opmaken en opnieuw op zoek gaan naar een ‘nieuw normaal’. Dan kunnen we de crisismodus weer uitzetten en nadenken over hoe we het gewone leven weer oppakken. Dat gaat niet van de ene op de andere dag. Dat vereist denkwerk en wijsheid. En ook in een nieuw normaal gelden veel van de crisisregels nog. Hopelijk zullen we dan in de waan van de dag niet kwijtraken wat we nu leren: wees lief, wees mild, heb geduld en je bent sterker dan je denkt. Dat geldt namelijk eigenlijk voor altijd. 


Hoe zit het met jou? Komt de crisismodus jou ook bekend voor? Wat hielp – en helpt – jou? Deel vooral!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *